Acta Universitatis Lodziensis. Folia Historica 2026, nr 120
Przeglądaj według
SPIS TREŚCI
1. Słowo wstępneZbigniew Anusik, Małgorzata Karkocha
2. Achacy Cema (1485–1565), współautor prusko-polskiej polityki wobec Inflant w czasach panowania dwóch ostatnich Jagiellonów
Jacek Wijaczka
3. Andrzej Batory – bratanek króla, przedstawiciel Kościoła czy człowiek epoki renesansu?
Anna Jabłońska
4. Michał Zebrzydowski (1613–1667), wojewoda krakowski Polityk – dowódca wojskowy – senator
Jacek Pielas
5. Jan Małachowski, biskup krakowski – animator życia politycznego sejmiku proszowickiego?
Robert Kołodziej
6. „Zanim został wielkim…” Listy Maurycego Saskiego do matki Aurory von Königsmarck z lat 1700–1714
Adam Perłakowski
7. Koncepcje uzdrowienia komunikacji, ceł i handlu w Koronie w epoce stanisławowskiej. Szkic do dalszych badań
Szymon Kazusek
8. Jan Dominik Łopaciński, biskup żmudzki, w początkach konfederacji barskiej (1768–1769) – nieoczywisty przewodnik polityczny na Żmudzi?
Dariusz Rolnik
9. Edykt króla Prus – satyra polityczna, a może pierwszy fake news?
Jolanta A. Daszyńska
10. Kreowanie kandydatów do funkcji poselskich i deputackich oraz do urzędów w województwie kijowskim przez Józefa Gabriela Stempkowskiego
Tadeusz Srogosz
11. Król Szwecji Gustaw III – enfant terrible europejskiej sceny politycznej w latach 1772–1792
Zbigniew Anusik
12. Animatorzy wiłkomierskiego życia politycznego po pierwszym rozbiorze – rodziny Kościałkowskich i Morykonich
Witold Filipczak
Najnowsze pozycje
-
Król Szwecji Gustaw III – enfant terrible europejskiej sceny politycznej w latach 1772–1792
(Wydawnictwo Uniwersytetu Łódzkiego, 2026-11-13)Król Szwecji Gustaw III (1746–1792), panujący w latach 1771–1792, zapisał się w historii swojego kraju kilkoma ważnymi osiągnięciami. W sierpniu 1772 r. dokonał monarchistycznego zamachu stanu, który zakończył okres dominacji ... -
Animatorzy wiłkomierskiego życia politycznego po pierwszym rozbiorze – rodziny Kościałkowskich i Morykonich
(Wydawnictwo Uniwersytetu Łódzkiego, 2026-11-13)The first decade of Stanisław August Poniatowski’s reign brought significant changes to the highest offices in the Ukmergė District. From 1773, the offices of district marshal, chamberlain (succamerarius), court starost ... -
Kreowanie kandydatów do funkcji poselskich i deputackich oraz do urzędów w województwie kijowskim przez Józefa Gabriela Stempkowskiego
(Wydawnictwo Uniwersytetu Łódzkiego, 2026-11-13)W czasie koliszczyzny i epidemii dżumy w latach 1768–1771 Józef Gabriel Stempkowski osiągnął wysoką pozycję w strukturach władz wojskowych i cywilnych, jak również popularność na ukraińskiej prowincji szlacheckiej. Wtedy ... -
„Zanim został wielkim…” Listy Maurycego Saskiego do matki Aurory von Königsmarck z lat 1700–1714
(Wydawnictwo Uniwersytetu Łódzkiego, 2026-11-13)W artykule podjęto temat mało znany w polskiej literaturze historycznej, jakim były pierwsze lata (dzieciństwo i młodość) Maurycego Saskiego, pierworodnego, naturalnego syna Augusta II Wettyna, elektora saskiego i władcy ... -
Jan Dominik Łopaciński, biskup żmudzki, w początkach konfederacji barskiej (1768–1769) – nieoczywisty przewodnik polityczny na Żmudzi?
(Wydawnictwo Uniwersytetu Łódzkiego, 2026-11-13)Jan Dominik Łopaciński (1708–1778), wywodzący się ze średniozamożnej rodziny, karierę duchowną rozpoczął w 1732 r., kiedy to został kanonikiem wileńskim, w 1755 r. został sekretarzem Wielkiego Księstwa Litewskiego, by w ... -
Koncepcje uzdrowienia komunikacji, ceł i handlu w Koronie w epoce stanisławowskiej. Szkic do dalszych badań
(Wydawnictwo Uniwersytetu Łódzkiego, 2026-11-13)W artykule omówione zostały koncepcje uzdrowienia komunikacji, ceł i handlu w Koronie w okresie panowania ostatniego króla polskiego. Przedstawione zostały zbiorowości polityków oraz ich postulaty lansowane na sejmikach ... -
Edykt króla Prus – satyra polityczna, a może pierwszy fake news?
(Wydawnictwo Uniwersytetu Łódzkiego, 2026-11-13)Satyra Benjamina Franklina pt. Edykt króla Prus, wydana w 1773 r. była rozpaczliwą próbą ukazania, do czego może prowadzić polityka brytyjskiego parlamentu wobec kolonii. Miała pokazać zarówno członkom parlamentu, jak i ... -
Jan Małachowski, biskup krakowski – animator życia politycznego sejmiku proszowickiego?
(Wydawnictwo Uniwersytetu Łódzkiego, 2026-11-13)Jan Małachowski zaczynał swoją karierę państwową od połowy XVII w., ale najwyższe urzędy uzyskał dzięki poparciu Jana III Sobieskiego. Za jego rządów został kolejno biskupem chełmińskim i podkanclerzym koronnym, a w 1681 r. ... -
Andrzej Batory – bratanek króla, przedstawiciel Kościoła czy człowiek epoki renesansu?
(Wydawnictwo Uniwersytetu Łódzkiego, 2026-11-13)Andrzej Batory (1562?–1599) był bratankiem króla polskiego Stefana Batorego, który miał wobec niego swoje plany związane z nową ojczyzną. Z woli króla kształcił się w kolegium jezuickim w Pułtusku, wypełniał zadania ... -
Michał Zebrzydowski (1613–1667), wojewoda krakowski Polityk – dowódca wojskowy – senator
(Wydawnictwo Uniwersytetu Łódzkiego, 2026-11-13)Artykuł poświęcony jest działalności publicznej Michała Zebrzydowskiego (1613–1667), wojewody krakowskiego (1667), wcześniej miecznika koronnego, przedstawiciela jednego z najznaczniejszych rodów magnackich Małopolski, ... -
Achacy Cema (1485–1565), współautor prusko-polskiej polityki wobec Inflant w czasach panowania dwóch ostatnich Jagiellonów
(Wydawnictwo Uniwersytetu Łódzkiego, 2026-11-13)W artykule autor przedstawił poczynania Achacego Cemy w kwestii inflanckiej w latach 1525–1563. Jego działalność odnośnie do Inflant przebiegała dwutorowo. Z jednej strony działał tam jako poseł wysyłany przez ostatnich ... -
Słowo wstępne
(Wydawnictwo Uniwersytetu Łódzkiego, 2026-11-13)