Główne założenia koncepcji edukacji Gerta Biesty a kwestia zaufania

Abstract

Tekst jest próbą spojrzenia na główne idee Gerta Biesty, dotyczące jego wizji fundamentalnych zadań edukacji powszechnej oraz roli podmiotów edukacyjnych, przez pryzmat kategorii zaufania/nieufności. Wiodące koncepcje – edukacji jako ryzyka, uczenia się i nauczania, światocentryczności rozumianej jako zorientowanie współczesnej edukacji na świat – niezmiennie inspirują badaczy z wielu obszarów kulturowych. W tekście przywołano je w ujęciu syntetycznym w celu sformułowania hipotezy, że taki sposób myślenia holenderskiego uczonego na temat edukacji wymaga wypracowania i przyjęcia postawy zaufania, zarówno wobec świata, jak i wobec drugiego człowieka. Staram się w myśleniu Biesty odnaleźć tropy powiązane z problematyką zaufania/nieufności, doszukując się analogii i odniesień do innych tekstów – głównie do filozofa Karola Tarnowskiego i psycholog społecznej Ivany Markovej.

The article attempts to examine Gert Biesta’s key concepts of the fundamental tasks of general education and the role of educational actors, considering them in the context of trust and distrust. Biesta’s key concepts – education as risk and learning and teaching world-centred education, defined as the contemporary orientation of education towards the world – continue to inspire researchers from a variety of cultural backgrounds. This text summarises these concepts in order to propose the hypothesis that the Dutch scholar’s educational approach necessitates an attitude of trust towards the world and other people. The text identifies attempts to trace the issue of trust/distrust in Biesta’s thinking, seeking analogies and references to other texts – mainly those of the philosopher Karol Tarnowski and the social psychologist Ivana Marková.