Polszczyzna okolic Krasnojarska

Abstract

Celem rozprawy jest przedstawienie i opisanie aktualnego stanu polszczyzny mieszkańców eksplorowanych wsi w oparciu o zagadnienia fonetyczne, a także o wybrane zagadnienia morfologiczne i leksykalne — na podstawie zgromadzonych tekstów. Dysertacja ukazuje także genezę procesów językowych, odnosząc ich stan aktualny do polszczyzny etnicznej z uwzględnieniem obszarów dialektalnych, a szczególnie dialektu mazowieckiego. Ze względu na warunki bilingwalne omawia procesy interferencyjne, głównie jednak oddziaływanie wschodniosłowiańskich cech językowych na badaną mowę. Punktem wyjścia w opisie systemu wokalicznego (częściowo również przy rozpatrywaniu niektórych cech konsonantycznych) badanej polszczyzny jest stan średniopolski, dokładnie początek wieku XVI po dokonaniu defonologizacji iloczasu. Autor rozprawy porównuje polskie cechy gwarowe badanego obszaru z zespołem cech gwarowych dialektu mazowieckiego, wyodrębniając go spośród innych dialektów polskich. Materiały do rozprawy zbierano podczas wyjazdów — nagranych zostało trzydziestu trzech informatorów (w większości kobiety), w przedziale wiekowym od 50 do 91 lat (wyjątek stanowi jedna 18-letnia dziewczyna). Nagrany materiał rozpisano stosując pismo fonetyczne i w postaci aneksu (89 stron) umieszczono na końcu rozprawy.