http://hdl.handle.net/11089/8453 2026-04-05T22:03:08Z 2026-04-05T22:03:08Z Suska, Mirosława http://hdl.handle.net/11089/8575 2018-02-01T11:18:13Z 1983-01-01T00:00:00Z

l'État et la religion dans la philosophie de Hegel Suska, Mirosława Idea wolności Jeat klamrą spinającą całą filozofię Hegla. Chrześcijaństwo niesie ze sobą świadomość wolności - państwo Jeet Jej realizacją. Dlatego też idea ta w owej podwójnej relacji Jawi się Jako punkt centralny systemu łąozący sferę ducha absolutnego ze sferą ducha obiektywnego. Hegel przezwyciąźa opozycję, występującą we wcześniejszej filozofii, między "człowiekiem" i "obywatelem" poprzez zjednoczenie woli subiektywnej z wolą rozuraną, konstruując w ten sposób etyczną całość - państwo - będące tą rzeczywistością, w której Jednostka posiada wolność 1 korzysta z niej (tylko o tyle, o ile partycypuje w świadomości ogółu). Treścią religli Jest prawda absolutna, ale nie jest jej nadana forma myślowa - występuje raczej w postaci wyobrażenia. Stąd państwo jako twór rozumny sytuuje się pod względem formy wyżej niż religia. Pewne sformułowania Hegla, szczególnie zawarte w "Wykładach z filozofii dziejów" nasuwają myśl, że próbował on dokonać aakrallzacji państwa. Jednakże w intencji Hegla nie leży oparcie aksjologii państwa o aksjologię religijną, czemu dobitnie daje wyraz w uzupełnieniu do § 270 "Filozofii prawa". Relacja między państwem a religią w planie społecznym ujęta Jest przez Hegla następująco: dziedziną religii jest indywidualna wiara, podczas gdy państwo reprezentuje to, co ogólne, гогитпе, etyczne. Można by dojść do przekonania, że Hegel optuje na rzecz liberalnej koncepcji rozdziału Kościowa i państwa. Wniosek taki byłby jednak pochopny, albowiem pooija się w ten sposób plan spekulatywny filozofii Hegla. Nowoczesne państwo Jest wskroś rozumowe (a przynajmniej tak jest widziane przez filozofię), dlatego też każda różnica co do ich istoty Jest z góry wykluczone. W państwie rozumnym świętość nie jest Już czymś zenętrznym w stosunku do rzeczywistości, lecz czystą wewnętrznością. Można zatem stwierdzić, że państwo stoi. nad Kościołem nie dlatego, iż Jest sprzeczne z zasadą chrześcijańską, lecz właśnie dlatego, że jest tej zasady urzeczywistnieniem. Choć więc Hegel nie neguje wpływu religii na życie świeckie, to Jednak pragnie ugruntować Je na swoistych dlań wartości.

1983-01-01T00:00:00Z Bourgeois, Bernard http://hdl.handle.net/11089/8465 2018-02-01T11:18:14Z 1983-01-01T00:00:00Z

L'histoire de la raison salon Kant Bourgeois, Bernard Autor ukazuje pojawiającą się w ayśll kantowakiej perspektywę historyczną wyrażającą się w izomorfizmie przebiegu historii politycznej i historii rozumu. Zarówno proces historyczny. Jak rozwój myśli, prowadzą do tego samego etanu finalnego; autonomii rozumu wyrażającego się w polityce w systemie władzy konstytucyjnej, zaś w aferze myśli pod postacią filozofii krytycznej. Natury tego paralelizmu Kant nie wyjaśnia, ale zarysowuje punkt wyjścia dla następujących po nim koncepcji ujętego całościowo procesu historycznego Jako sfery realizacji rozumu.

1983-01-01T00:00:00Z Stanguennec, André http://hdl.handle.net/11089/8463 2018-02-01T11:18:12Z 1983-01-01T00:00:00Z

La critique hégélienne de la construction kantienne de la matiére a partir des forces d'attraction et de repulsion dans la "Science de la Logique" Stanguennec, André Autor rozważa heglowskie pojęcie konstrukcji spekulatywnej (dowodu) w zastosowaniu do analizy i krytyki kantowskiego pojęcia materii Jako Jedności przyciągania i odpychania, ukazując kierunek dokonanej przez Hegla modyfikacji kantowsklej dynamiki zgodnie z zasadami przyjętymi w Jego dialektycznej logice.

1983-01-01T00:00:00Z Osiński, Tadeusz http://hdl.handle.net/11089/8462 2018-02-01T11:18:15Z 1983-01-01T00:00:00Z

Alexis de Tocqueville vis a vis des courante de la pensée sociale franęaise du XIXе siécle Osiński, Tadeusz Na wstępie autor twierdzi, że w wyniku Wielkiej.Rewolucji nastąpił podział francuskiej myśli politycznej XIX w. na dwa przeciwstawne sobie nurty: konserwatyzm i doktryny socjalistyczne. Przeciwstawienie takie utrudnia usytuowanie myśli Alexies de Tocquevllle na siatce ówczesnych sporów teoretycznych. Celem tej pracy Jest ukazanie, w Jaki sposób de Tocqueville, żywiąc niechęć do francuskiej ideologii socjalistycznej, nie mieści się również na przeciwległym biegunie stanowisk politycznych, tj. nie Jest myślicielem konserwatywnym. Konfrontacja Jego liberalnego i pluralistycznego modelu społeczeństwa z koncepcjami socjalistycznymi z jednej, a myślą konserwatywną z drugiej strony, pozwala wykazaó, Jak te dwa zazwyczaj sobie przeciwstawne światopoglądy zbliżają się do siebie w sposobie rozumienia funkcji państwa. Obie ideologie żywią wspólną wiarę w siłę instytucji centralnych, a ich ideałem Jest państwo o rozszerzonych kompetencjach. Socjaliści domagali się rządu represjonującego życie społeczne, aby szybciej i skutecznej wprowadzić słuszne zasady sprawiedliwości. Podobnie 1 zdaniem konserwatystów porządek społeczny cechować się musi hierarchią i realizacją zasady zwierzchnictwa. Tocqueville natomiast uważa, że społeczeństwo nie opiera się na porządku zesłanym przez Boga, ani też na schemacie wywiedzionym z praw natury czy kosmosu. Nie uznaje zatem hierarchicznej struktury społecznej, ani tezy o nadrzędności interesu politycznego względem celów prywatnych. Przeprowadzone w artykule porównania pozwalają konflikty ideologiczne lat 1815 - 1848 widzieć również jako spory toczone pomiędzy zasadą centralizacji a społecznym pluralizmem, wolnością a absolutyzmem politycznym.; Na wstępie autor twierdzi, że w wyniku Wielkiej Rewolucji nastąpił podział francuskiej myśli politycznej XIX w. na dwa przeciwstawne sobie nurty: konserwatyzm i doktryny socjalistyczne. Przeciwstawienie takie utrudnia usytuowanie myśli Alexies de Tocquevllle na siatce ówczesnych sporów teoretycznych. Celem tej pracy Jest ukazanie, w Jaki sposób de Tocqueville, żywiąc niechęć do francuskiej ideologii socjalistycznej, nie mieści się również na przeciwległym biegunie stanowisk politycznych, tj. nie Jest myślicielem konserwatywnym. Konfrontacja Jego liberalnego i pluralistycznego modelu społeczeństwa z koncepcjami socjalistycznymi z jednej, a myślą konserwatywną z drugiej strony, pozwala wykazaó, Jak te dwa zazwyczaj sobie przeciwstawne światopoglądy zbliżają się do siebie w sposobie rozumienia funkcji państwa. Obie ideologie żywią wspólną wiarę w siłę instytucji centralnych, a ich ideałem Jest państwo o rozszerzonych kompetencjach. Socjaliści domagali się rządu represjonującego życie społeczne, aby szybciej i skutecznej wprowadzić słuszne zasady sprawiedliwości. Podobnie 1 zdaniem konserwatystów porządek społeczny cechować się musi hierarchią i realizacją zasady zwierzchnictwa. Tocqueville natomiast uważa, że społeczeństwo nie opiera się na porządku zesłanym przez Boga, ani też na schemacie wywiedzionym z praw natury czy kosmosu. Nie uznaje zatem hierarchicznej struktury społecznej, ani tezy o nadrzędności interesu politycznego względem celów prywatnych. Przeprowadzone w artykule porównania pozwalają konflikty ideologiczne lat 1815 - 1848 widzieć również jako spory toczone pomiędzy zasadą centralizacji a społecznym pluralizmem, wolnością a absolutyzmem politycznym.

1983-01-01T00:00:00Z