Nie tylko Wikipedia: rola społeczności w tworzeniu otwartych zasobów wiedzy i otwartych baz danych

Abstract

Będąc od 25 lat integralną częścią internetu, Wikipedia stanowi ważny przedmiot badań nie tylko jako źródło informacji, ale także jako przykład oddolnego modelu organizacji wiedzy. W artykule przeanalizowano relacje między środowiskiem akademickim a projektami Wikimedia, skupiając się na Wikipedii i Wikidanych jako elementach otwartej infrastruktury wiedzy. Przedstawiono w nim skalę i rolę projektów Wikimedia oraz omówiono ich wykorzystanie w badaniach naukowych i edukacji jako źródeł informacji, narzędzi badawczych, przedmiotów analizy oraz przestrzeni współpracy. Podkreślono również wybrane obszary badawcze, w tym jakość treści, nierówności w reprezentacji wiedzy, sztuczną inteligencję oraz współpracę w oddolnych, społecznościowych projektach.Szczególną uwagę poświęcono Wikidanym jako otwartej, połączonej bazie danych. W artykule omówiono również przykłady współpracy instytucjonalnej, wskazując na korzyści i wyzwania związane ze współpracą między środowiskiem akademickim a projektami Wikimedii oraz podkreślając ich rosnącą rolę w procesach demokratyzacji wiedzy i rozwoju otwartej nauki.

Being an integral part of the internet for 25 years, Wikipedia is an important subject of research not only as a source of information, but also as an example of a grassroots model of knowledge organisation. The article examines the relationship between academia and Wikimedia projects, focusing on Wikipedia and Wikidata as parts of open knowledge infrastructure. It outlines the scale and role of Wikimedia projects and discusses their use in research and education as sources of information, research tools, objects of analysis, and spaces for collaboration. It also highlights selected research areas, including content quality, inequalities in knowledge representation, artificial intelligence, and collaboration in grassroots, community projects.Particular attention is paid to Wikidata as an open linked database. The article also discusses examples of institutional collaboration, pointing out the benefits and challenges of cooperation between the academic community and Wikimedia projects and emphasising their growing role in the processes of democratisation of knowledge and the development of open science.