Działalność twórcza Juliusza Kłosa na Wileńszczyźnie

Abstract

Artykuł przedstawia działalność Juliusza Kłosa (1881–1933) – architekta, konserwatora i profesora Uniwersytetu Stefana Batorego – jednego z kluczowych twórców krajobrazu kulturowego Wileńszczyzny w okresie międzywojennym. Na podstawie nieopracowanych dotąd źródeł archiwalnych ukazano jego wszechstronną aktywność: prace konserwatorskie przy najważniejszych zabytkach Wilna i regionu, projekty architektoniczne osadzone w nurcie narodowego tradycjonalizmu oraz działalność dydaktyczną i popularyzatorską. Szczególną uwagę zwrócono na znaczenie Kłosa w procesie kształtowania polsko-litewskiego dziedzictwa kulturowego oraz potrzebę dalszych badań nad jego spuścizną, która do dziś wywiera wpływ na tożsamość miasta i regionu.

This article presents the work of Juliusz Kłos (1881–1933), an architect, conservator, and professor at Stefan Batory University, one of the key influencers on the cultural landscape of the Vilnius region during the interwar period. Drawing on previously unexplored archival sources, the article explores his wide-ranging activities: conservation work on the most important monuments in Vilnius and the region, architectural projects rooted in national traditionalism, and teaching and popularization. Particular attention is paid to Kłos’s significance in shaping the Polish-Lithuanian cultural heritage and the need for further research into his legacy, which continues to influence the identity of the city and region.