Pokaż uproszczony rekord

dc.contributor.authorPiechota, Dariusz
dc.date.accessioned2026-03-26T10:58:16Z
dc.date.available2026-03-26T10:58:16Z
dc.date.issued2026-02-27
dc.identifier.issn2299-7458
dc.identifier.urihttp://hdl.handle.net/11089/57840
dc.description.abstractThis article is devoted to an attempt to read the fate of Ewa Pobratyńska from the maladic perspective. The story of the heroine of History of Sin is in many respects similar to the Adele syndrome, defined by psychologists as a delusional-obsessive disorder. Its name is closely related to a historical figure – Adele Hugo, the daughter of a famous writer, who was abandoned by her beloved man, as a result of which she became obsessed with him. In the novel, Żeromski records the stages of the development of the disease, drawing attention to somatic complaints that are a consequence of extreme emotions (from euphoria to depression). Along with her lost love, Pobratyńska idealises the man. Like people with Adele syndrome, she follows in the footsteps of her beloved, falling into self-destruction. The heroine loses control over her own life, which becomes the beginning of the disintegration of her identity.en
dc.description.abstractArtykuł ten poświęcony jest próbie odczytania losów Ewy Pobratyńskiej z perspektywy maladycznej. Historia bohaterki Dziejów grzechu w wielu punktach zbieżna jest z syndromem Adèle, określanym przez psychologów jako zaburzenie o charakterze urojeniowo-obsesyjnym. Jego nazwa ściśle wiąże się z postacią historyczną – Adèle Hugo, córką słynnego pisarza, która została porzucona przez ukochanego mężczyznę, czego skutkiem była obsesja na jego punkcie. W powieści Żeromski rejestruje stadia rozwoju choroby, zwracając uwagę na dolegliwości somatyczne, będące konsekwencją skrajnych emocji (od euforii do depresji). Po utracie ukochanego Pobratyńska idealizuje jego postać. Tak jak osoby z syndromem Adèle, podąża za śladami ukochanego, popadając w autodestrukcję. Bohaterka traci kontrolę nad własnym życiem, co staje się początkiem rozpadu jej tożsamości.pl
dc.language.isopl
dc.publisherWydawnictwo Uniwersytetu Łódzkiegopl
dc.relation.ispartofseriesCzytanie Literatury. Łódzkie Studia Literaturoznawcze;14pl
dc.rights.urihttps://creativecommons.org/licenses/by-nc-nd/4.0
dc.subjectchorobapl
dc.subjectsyndrom Adèlepl
dc.subjectDzieje grzechupl
dc.subjectStefan Żeromskipl
dc.subjectdiseaseen
dc.subjectAdèle syndromeen
dc.subjectHistory of Sinen
dc.subjectStefan Żeromskien
dc.titleDzieje grzechu Stefana Żeromskiego w zwierciadle dyskursu maladycznegopl
dc.title.alternativeStefan Żeromski’s History of Sin in the Mirror of Maladic Discourseen
dc.typeArticle
dc.page.number179-191
dc.contributor.authorAffiliationUniwersytet w Białymstokupl
dc.identifier.eissn2449-8386
dc.referencesAugustynek A., Psychopatologia człowieka dorosłego, Warszawa 2015.pl
dc.referencesBabilas D., Wiktoria znaczy zwycięstwo. Kulturowe oblicze brytyjskiej królowej, Warszawa 2012. https://doi.org/10.31338/uw.9788323510857pl
dc.referencesBełtowska I., Z takiej miłości można umrzeć. To syndrom Adele, 1.02.2024, https://www.medonet.pl/psyche/zaburzenia-psychiczne,z-takiej-milosci-mozna-umrzec--to-syndrom-adele,artykul,42493139.html [dostęp: 6.04.2025].pl
dc.referencesCegielski T., Tabu a samotność w kulturze wiktoriańskiej Anglii, [w:] Kobieta i rewolucja obyczajowa. Społeczno-kulturowe aspekty seksualności. Wiek XIX i XX, red. A. Żarnowska, A. Szwarc, Warszawa 2006, s. 31–53.pl
dc.referencesAugustynek A., Psychopatologia człowieka dorosłego, Warszawa 2015.pl
dc.referencesBabilas D., Wiktoria znaczy zwycięstwo. Kulturowe oblicze brytyjskiej królowej, Warszawa 2012. https://doi.org/10.31338/uw.9788323510857pl
dc.referencesBełtowska I., Z takiej miłości można umrzeć. To syndrom Adele, 1.02.2024, https://www.medonet.pl/psyche/zaburzenia-psychiczne,z-takiej-milosci-mozna-umrzec--to-syndrom-adele,artykul,42493139.html [dostęp: 6.04.2025].pl
dc.referencesCegielski T., Tabu a samotność w kulturze wiktoriańskiej Anglii, [w:] Kobieta i rewolucja obyczajowa. Społeczno-kulturowe aspekty seksualności. Wiek XIX i XX, red. A. Żarnowska, A. Szwarc, Warszawa 2006, s. 31–53.pl
dc.referencesMatuszek G., Inteligenci w przestrzeni zła (Żeromskiego „Dzieje grzechu”), [w:] Żeromski. Tradycja i eksperyment, idea i układ J. Ławski, red. A. Janicka, A. Kowalczykowa, G. Kowalski, Białystok–Rapperswil 2013, s. 307–317.pl
dc.referencesOciepa J., „Dzieje grzechu” Stefana Żeromskiego – chaos i nihilizm, [w:] Czytanie modernizmu, red. M. Olszewska, G. Bąbiak, Warszawa 2004, s. 227–252.pl
dc.referencesOrzeszkowa E., Listy, t. 1, Dwugłosy, Warszawa 1937.pl
dc.referencesPaszek J., Żeromski, Wrocław 2001.pl
dc.referencesPopiel M., „Dokąd płynie ta woda, dokąd płynie”… (o „Dziejach grzechu” S. Żeromskiego), „Ruch Literacki” 1980, z. 5(122), s. 349–361.pl
dc.referencesSamborska-Kukuć D., Syndrom Charouska. Tomasza Judyma problemy z tożsamością, „Acta Universitatis Lodziensis. Folia Litteraria Polonica” 2016, nr 3(33), s. 155–170. https://doi.org/10.18778/1505-9057.33.07pl
dc.referencesSobieraj T., Heroizm i antynomie nowoczesności. Wokół światopoglądu Stefana Żeromskiego, [w:] Światy Stefana Żeromskiego, red. M. Olszewska, G. Bąbiak, Warszawa 2005, s. 401–421.pl
dc.referencesSobieraj T., Modernistyczne powieści wędrówek. Rekonesans, [w:] Czytanie modernizmu, red. M. Olszewska, G. Bąbiak, Warszawa 2004, s. 253–276.pl
dc.referencesStusińska E., „Dzieje grzechu” Stefana Żeromskiego, [w:] E. Stusińska, Dzieje grzechu. Dyskurs pornograficzny w polskiej prozie XX wieku, Gdańsk 2018, s. 119–152.pl
dc.referencesSzubert M., Choroba, ciało, grzech. Kulturowe studia maladyczne, Opole 2022.pl
dc.referencesSzubert M., Dyskurs maladyczny – perspektywy badawcze, [w:] Fragmenty dyskursu maladycznego, red. M. Ganczar, I. Gielata, M. Ładoń, Gdańsk 2019, s. 17–35.pl
dc.referencesTrześniowski D., Kim jest Ewa Pobratyńska? Rzecz o antypsychologizmie Żeromskiego, [w:] Światy Stefana Żeromskiego, red. M. Olszewska, G. Bąbiak, Warszawa 2005, s. 423–435.pl
dc.referencesUrbaniak-Piotrowska M., Na czym polega zespół Adele? Przyczyny i objawy „choroby miłości”, 27.10.2023, https://zwierciadlo.pl/psychologia/536704,1,na-czym-polega-zespol-adele-przyczyny-i-objawy-choroby-milosci. read [dostęp: 6.04.2025].pl
dc.referencesWojas K., Zespół Adele – przyczyny, objawy i skutki „choroby miłości”, 7.06.2021, https://wylecz.to/psychologia-i-psychiatria/zespol-adele-przyczyny-objawy-i-skutki-choroby-milosci/ [dostęp: 6.04.2025].pl
dc.referencesZalewska A., Kim była a/i kim jest Ewa Pobratyńska. „Dzieje grzechu” wczoraj i dzisiaj, [w:] Stefan Żeromski. Kim był? Kim jest? Materiały ogólnopolskiej konferencji naukowej Kielce 2-4 października 2014 r., red. Z.J. Adamczyk, słowo wstępne A. Dąbrowski, panel dyskusyjny zredagowała G. Borkowska, Kielce 2015, s. 228–243.pl
dc.referencesZdanowicz A., Metafizyka i życie społeczne. Stefan Żeromski wobec problemów współczesności, Warszawa 2005.pl
dc.referencesŻeromski S., Dzieje grzechu, Kraków 2003.pl
dc.contributor.authorEmaildariusz.piechota@uwb.edu.pl
dc.identifier.doi10.18778/2299-7458.14.10


Pliki tej pozycji

Thumbnail

Pozycja umieszczona jest w następujących kolekcjach

Pokaż uproszczony rekord

https://creativecommons.org/licenses/by-nc-nd/4.0
Poza zaznaczonymi wyjątkami, licencja tej pozycji opisana jest jako https://creativecommons.org/licenses/by-nc-nd/4.0