http://hdl.handle.net/11089/12756 Fri, 03 Apr 2026 21:39:58 GMT 2026-04-03T21:39:58Z https://dspace.uni.lodz.pl:443/bitstream/id/dfc3b0bd-dfa9-47fe-9040-5843dd5ba8cf/ http://hdl.handle.net/11089/12756 http://hdl.handle.net/11089/13821 The Application of Behavioural Finance to Enhance Voluntary Retirement Savings – Are the Solutions Universal around the World? Sieczkowski, Wojciech Behavioural finance is a promising solution to enhance voluntary retirement savings (VRS) and is gaining recognition around the world. Despite this, there may be some limitations to the transferability of its applications. This paper summarizes the key findings relevant to long-term savings and then analyses these aforementioned limitations, by first pointing to some methodological assumptions made, and then looking at the potential set of variables impacting the applications’ transferability.; Finanse behawioralne wydają się być obiecującym rozwiązaniem służącym do poprawy poziomu dobrowolnych oszczędności emerytalnych i znajdują coraz szersze uznanie na świecie. Niemniej jednak, wydają się istnieć pewne ograniczenia co do uniwersalności zastosowania tych rozwiązań. Artykuł stanowi przegląd dostępnej literatury w zakresie oszczędzania długotermi- nowego, a następnie analizuje wspomniane ograniczenia, po pierwsze poprzez wskazanie użytych założeń metodologicznych, które mogą wpływać na wyciągane wnioski, a następnie zapropo- nowany jest zarys zbioru zmiennych wpływających na przenoszalność tych wniosków. Thu, 01 Jan 2015 00:00:00 GMT http://hdl.handle.net/11089/13821 2015-01-01T00:00:00Z http://hdl.handle.net/11089/13820 IPO Underpricing and Financial Analysts’ Forecast Accuracy in Poland Pomykalski, Przemysław; Domagalski, Maciej We review the theory and evidence on IPO activity and underpricing focusing on the Warsaw Stock Exchange and confirm that many IPO phenomena in Poland are not stationary. Focusing on the behavioural reasons for underpricing, we investigate the accuracy of analysts’ valuations made prior to initial public offerings. Using a unique set of data, we find a disappointing lack of accuracy, not only in the results of valuations but also in the underlying forecasts of revenues.; W artykule dokonujemy przeglądu teorii, cech aktywności i niedoszacowania cen emisyjnych (IPO underpricing) pierwszych ofert publicznych na Rynku Głównym Giełdy Papierów Wartościowych w Warszawie. Potwierdzamy, iż wiele zjawisk związanych z IPO nie ma charakteru stałego. Bazując na behawioralnych aspektach niedoszacowania cen emisyjnych akcji weryfikujemy dokładność wycen giełdowych sporządzanych przez analityków przed pierwszymi ofertami publicznymi. Analizując bazę danych stworzoną na potrzeby artykułu obserwujemy rozczarowujący brak dokładności nie tylko w zakresie wycen spółek, ale także w prognozach przychodów, na których owe wyceny bazują. Thu, 01 Jan 2015 00:00:00 GMT http://hdl.handle.net/11089/13820 2015-01-01T00:00:00Z http://hdl.handle.net/11089/13816 Investor Expertise and the Rationality of Decision Making Rzeszutek, Marcin; Czerwonka, Monika; Walczak, Magdalena The aim of the paper is to is to explore the determinants of the rationality in decision making among polish stock market investors with different level of expertise with investing. Rationality in decision making was defined from the behavioral finance point of view and was operationalized as the frequency of some behavioral biases (see: the certainty effect) within decision making process. In particular, this study aims to investigate the degree of susceptibility the certainty effect among people of various levels of expertise with investing. As there is still a lack of data studies in behavioral finance literature investigating the issues mentioned in this article (or existing results are ambiguous) we treated our study as an exploratory research.; Celem niniejszej pracy jest analiza uwarunkowań racjonalności decyzji wśród polskich inwestorów giełdowych o różnym poziomie doświadczenia w inwestowaniu na giełdzie. Racjonalność decyzji została zdefiniowana z punktu widzenia finansów behawioralnych i została zoperacjonalizowana jako częstość ulegania określonym inklinacjom behawioralnym (zob. efekt pewności) podczas procesu podejmowania decyzji. W badaniach wzięła udział próba 270 osób, podzielona na w trzy grupy badawcze liczące po 90 osób: 90 profesjonalistów aktywnych zawodowo na rynku kapitałowym, 90 drobnych inwestorów, którzy amatorsko zajmowali się inwestowaniem na giełdzie oraz 90 studentów i studentek Wydziału Psychologii Wyższej Szkoły Finansów i Zarządzania w Warszawie, którzy nie posiadali żadnej wiedzy i doświadczenia w inwestowaniu na giełdzie i posłużyli za grupę kontrolną w badaniu. Uczestnicy badania wypełniali kwestionariusz z podstawowymi informacjami demograficznymi i jednym sytuacyjnym zadaniem, mierzącym podatność na efekt pewności. Analiza wyników wykazała, że uleganie efektowi pewność jest związane z poziomem doświadczenie w inwestowaniu na giełdzie, przy czym im wyższe doświadczenie, tym wyższa podatność na tą inklinację behawioralną. Thu, 01 Jan 2015 00:00:00 GMT http://hdl.handle.net/11089/13816 2015-01-01T00:00:00Z http://hdl.handle.net/11089/13810 Psychological Factors in Shaping Investor Expectation on Capital Markets Mikołajek-Gocejna, Magdalena Investor expectations about the course of future economic processes are one of the key factors influencing their decisions. It seems that expectations play a particular role because they constitute unobservable variables that can account for observable economic phenomena. Getting to know the process of how investor expectations are formed is a crucial element of description, interpretation and forecasting changes in the value of assets on financial markets, and especially changes in stock prices on capital markets which affect the value of publicly traded companies. The aim of this paper is to present the psychological factors shaping investor expectations and influencing the market value of companies, factors determining both the motivational and cognitive inclinations of investors. The main questions that arise from the background of the analysis conducted in this paper are: 1. whether awareness of the psychological determinants of investment decisions enables companies to consciously create long-term investor expectations, inspiring, in a sense, a more fundamental response from the capital market, 2. whether there is the potential to include investor expectations in the value-based management process and to make the transition from value-based management to expectations-based management.; Oczekiwania dotyczące przebiegu przyszłych procesów gospodarczych są jednymi z kluczowych czynników wpływających na decyzje inwestorów. Wydaje się, że specyficzna rola oczekiwań polega na tym, że jako zmienne nieobserwowalne wyjaśniają zjawiska ekonomiczne o charakterze obserwowalnym. Poznanie procesu kształtowania oczekiwań przez inwestorów ma podstawowe znaczenie dla opisu, interpretacji i prognozowania zmian wartości aktywów na rynkach finansowych, a zwłaszcza cen akcji na rynkach kapitałowych i co za tym idzie wartości notowanych na nich spółek. Celem niniejszego artykułu jest przedstawienie czynników psychologicznych kształtujących oczekiwania inwestorów, a tym samym wpływających na wartość rynkową przedsiębiorstw, czynników determinujących zarówno motywacyjne, jak i poznawcze skłonności inwestorów. Główne pytania, które powstają na tle prowadzonych rozważań to: 1. Czy wiedza o psychologicznych czynnikach kształtujących decyzje inwestycyjne daje przedsiębiorstwom możliwość świadomego kształtowania długookresowych oczekiwań inwestorów, powodując tym samym, niejako bardziej fundamentalną odpowiedź rynku kapitałowego?; 2. Czy istnieje potencjał włączenia oczekiwań inwestorów do procesu zarządzania wartością przedsiębiorstwa i przejścia od zarządzania wartością do zarządzania oczekiwaniami? Thu, 01 Jan 2015 00:00:00 GMT http://hdl.handle.net/11089/13810 2015-01-01T00:00:00Z