http://hdl.handle.net/11089/13146 2026-04-03T23:07:00Z http://hdl.handle.net/11089/13482 Misère de la condition humaine chez Céline Kukułka-Wojtasik, Anna Wizja świata u Céline'a jest mocna i trudno dopatrzyć się w niej elementów optymistycznych. Tematyka dzieła sprawia wrażenie specjalnie dobranej do czarnego kolorytu przemyśleń pisarza - najogólniej mówiąc, jest to nędza ludzkiej kondycji z jej chorobami, ubóstwem i nieustanna groźbą śmierci. Nicość i zgnilizna ogarniająca wszystko i wszystkich zdają się główną dominantą wizji Céline'a, jednak swoisty język i retoryka czarnego humoru sprawiają, że obrzydzenie i wstręt, sięgając zenitu absurdu, wywołują śmiech. Artykuł opisuje techniki czarnego humoru, który rodzi się zderzenia hiperbolicznego nagromadzenia elementów makabrycznych z ich absurdalnością wynikającą z nieadekwatności językowej i sytuacyjnej. 2001-01-01T00:00:00Z http://hdl.handle.net/11089/13302 La misère de I'homme sans terre. Señas de identidad de Juan Goytisolo Kłosińska-Nachin, Agnieszka Nędza Alvaro Mendioli, głównego bohatera powieści Juana Goytisolo, polega na wyrzeczeniu się przez niego wszelkich związków z ojczystą Hiszpanią. W chłodny i bezwzględny sposób bohater analizuje i odrzuca mity narodowe, leżące u podstaw hiszpańskiej tożsamości. W szczególny sposób polemizuje z koncepcją Miguela de Unamuno, filozofa pokolenia 98 roku, który dopatrywał się w ludzie wartości autentycznych, będących jednocześnie prawdziwym motorem historii. Ta obrazoburcza postawa bohatera prowadzi do unicestwienia jego własnej tożsamości, czego wyrazem jest ewolucja jego wypowiedzi od formy dyskursywnej, poprzez narastającą fragmentaryczność, ku całkowitemu rozpłynięciu się w cudzych wypowiedziach w ostatniej scenie powieści, równoznacznemu z wyrzeczeniem się przez Alvaro własnego języka. Jeśli powieść analizuje się z perspektywy autobiograficznej, nędza głównej postaci nabiera wymiaru katharsis: poprzez unicestwienie swojego bohatera Juan Goytisolo zerwał ostatecznie swoje związki z Hiszpanią i jej "problematycznością", aby móc poświęcić się twórczości skoncentrowanej na wartościach estetycznych. 2001-01-01T00:00:00Z http://hdl.handle.net/11089/13301 « Le monde s'écroulant peu à peu par morceaux ». Claude Simon et la littérature Debreuille, Jean-Yves Tak jak Celine, Claude Simon należy do tych pisarzy, którzy w przygodzie wojskowej dostrzegają przyśpieszone pogrążanie się jednostki VI niebycie, do którego zresztą ona należy. Historia zaczyna się istotnie od swoistego "skroplenia", które przywodzi na myśl operację francuskiej kawalerii zwyciężonej w strugach deszczu podczas kampanii roku 1940. Niszczenie form przez dezintegrację lub "obdzieranie ze skóry" godzi zarówno w rzeczywistość jak i w jej literackie przetworzenie. Z tej próby nie wychodzi cało nawet bohater i podmiot wypowiedzenia w jednej osobie: mundur wojskowy sprowadza go do roli anonimowej jednostki pozbawionej tożsamości swojego ciała, rozczłonkowanej w tłumie. Literatura powstaje jednak właśnie z form niszczonych po to, aby je przekształcić i wytworzyć korelat rzeczywistości pozornie odporny na upływ czasu. Jest ona ułudą magicznie połyskujacego i krzepiącego języka; ułudą bibliotek, którym nie udało się powstrzymać burzącej je bomby; ułudą historii i filozofii, którym się wydaje, że ustanawiają odwieczne wartości. Z niechęci do literackiej iluzji Claude Simon podejmuje pracę nad formą wypowiedzi, konsekwentnie eliminuje z niej to wszystko, co niesie ze sobą tradycja narracji i poetyzacji, wydobywa na światło to, co niepewne i, nie łudząc się nadzieją na zmianę porządku świata, skromnie cyzeluje szyk słów w zdaniu. 2001-01-01T00:00:00Z http://hdl.handle.net/11089/13299 La misère et les misérabIes dans l'reuvre de Michel Tournier Michał Mrozowicki Słowo "la misère" ("nędza"), użyte po raz pierwszy w Psałterzu z Cambridge w roku 1120 i które pochodzi od łacińskiego słowa "miseria" (ubóstwo, nieszczęście), oznacza w języku francuskim przede wszystkim stan skrajnego ubóstwa, stan osoby pozbawionej środków do życia. Jednakże mówiąc o ludzkiej nędzy można mieć na myśli nie tylko aspekty ekonomiczne życia, ale także aspekty egzystencjalne, to co można za Malraux nazwać "kondycją ludzką". Nędza, w obu znaczeniach tego słowa i według tradycji biblijnej stanowi ludzką dolę od samego początku albo prawie od początku, od grzechu pierwszej pary ludzkiej w raju. To trzeci rozdział Księgi Rodzaju opisuje nam najpierw ten akt buntu, nieposłuszeństwo Adama i Ewy, akt, którego wszyscy ponosimy konsekwencje, a następnie gwałtowną reakcję Boga, skazującego rodzaj ludzki na wygnanie i nędzę. Autor referatu omawia temat nędzy (w obu znaczeniach słowa) w twórczości Michela Tourniera, w jego powieściach (Vendredi ou les limbes du Pacifique, Les Météores, La Goutte d'or, Eléazar ou la Source et le Buisson), intelektualnej autobiografii Le Vent Paraclet oraz w jego krótkich tekstach, esejach, opowiadaniach i nowelach (Le Roi Mage Faust, La Fugue du petit Poucet, Défense et illustration des mauvaises herbes, Misère et grandeur des nomades, Le Mendiant des étoiles. 2001-01-01T00:00:00Z